|
left.jpg
|
 |
|
 |
ՉԱՐԼԻ ՉԱՊԼԻՆ
Չարլզ Սպենսեր Չապլինը ծնվել է1889թ. ապրիլի 16-ին, Լոնդոնում, վախճանվել է 1977թ. դեկտեմբերի 25-ին Վեւեում (Շվեյցարիա):
Քիչ է ասել` ամերիկյան կինոռեժիսոր, դերասան, կոմպոզիտոր, պրոդյուսեր եւ սցենարիստ: Նա պարզապես Չարլի Չապլինն է, կատակերգության արքան, ինչպես Պելեն ֆուտբոլում:
Ծագումով անգլիացի է: Մեծացել է դերասանների ընտանիքում: Սկզբում հանդես է եկել մյուզիք-հոլում, 1907- 1912թթ. աշխատել է Ֆ. Կառնոյի մնջախաղի թատրոնում:
Դեբյուտը կինոյում` 1914-ին էր` Մ. Սեննեթի "Բախտավոր Չարլին" ֆիլմում: Նույն թվականին նկարել է իր առաջին ֆիլմը` "Գարնանային տենդ"-ը: Շատ պայմանագրեր է կնքել ամենատարբեր կինոստուդիաների հետ: Այս շրջանում Չապլինը ձգտել է զուգակցել վարիետեն, մնջախաղի թատրոնի եւ կինոյի սկզբունքները, թեթեւ իմաստ, էքսցենտրիկ, զվարճաբան կատակերգություններից ("Ողջ գիշերը", "Գիշերվա ժամը 1-ին" եւ այլն) հասնելով ճշմարիտ կենսավիճակների:
Նրա տաղանդը լավագույնս դրսեւորվել է"Շան կյանք", "Թափառաշրջիկը", "Բանկ", "Ներգաղթածը" եւ այլ ֆիլմերում:
1922-ին Չապլինը հիմնել է "Չարլզ Չապլին ֆիլմ փրոդաքշն" սեփական կինոֆիրման` ձեռք բերելով ստեղծագործական անկախություն: Ետպատերազմյան տարիներին Չապլինը ստեղծել է "Մսյո Վերդու" (1947) դաժան, հոռետեսական ֆիլմը: 1952-ին Չապլինը վտարվել է ԱՄՆ-ից. բնակություն է հաստատել Շվեյցարիայում: 1957-ին Անգլիայում նկարահանել է "Արքան Նյու Յորքում" ֆիլմը: Վերջին աշխատանքը կինոյում "Հոնկոնգցի կոմսուհին" ռոմանտիկական կատակերգությունն էր:
Ժողովուրդների բարեկամության ամրապնդման գործին մատուցած ծառայությունների համար նրան շնորհվել է Խաղաղության միջազգային մրցանակ:
|
 |
Տոտո
Տոտոյի իսկական անունը շատ ավելի երկար է նրա բեմական հակիրճ կեղծանունից` նորին արքայական մեծություն Անտոնիո Ֆլավիո Ֆոկաս Նեպոմուչենո դը Կուրտիս Գալյարդի դուքս Կոմնին Բյուզանդացի: Բայց Անտոնիո դը Կուրտիսը դերասանական կյանքում ընտրեց Տոտո անունը եւ իր բոլոր բարձր տիտղոսներից գերադասեց "ծիծաղի արքա" տիտղոսը:
Նա ծնվել է 1898թ. եւ արվեստում առաջին քայլերն արել 17 տարեկանում, Նեապոլի էստրադային փոքրիկ թատրոններում: 1917թ. տեղափոխվում է Հռոմ եւ "Յովինելլի" թատրոնում սկսում հանդես գալ նմանակումներով ու երգերով: 1933թ. Տոտոն դառնում է "կապոկոմիկո", այսինքն` էստրադային խմբի ծրագրի "մեխ", թատերախումբ, որ հանդես էր գալիս մեծ կինոթատրոններում, սեանսներից առաջ: Տոտոն առաջինն էր, որ ֆաշիստական Իտալիայում բեմ հանեց քաղաքական սատիրան` բողոքելով ֆաշիստ պարագլուխների ինքնագոհ բթությունից եւ էժան դեմագոգիայից: Հանդիսատեսը նրան ընդունում էր ծափողջույնների որոտով:
Վարիետեում եւ ռեւյուում Տոտոն աշխատեց մինչեւ 1949թ., իսկ հետո նրան լիովին կլանեց կինոն, որտեղ կայացավ մեծ կատակերգուի "հանդիպումը" նեոռեալիզմի հետ` 1950-ին` "Նեապոլը միլիոնատերերի քաղաք", 1951-ին` "Ոստիկաններ եւ գողեր" ֆիլմերում: 1952-ին նկարահանվեց "Որտե՞ղ է ազատությունը", 1954-ին` "Նեապոլի ոսկին", 1957-ին` "Օրենքն օրենք է", 1966-ին` "Թռչուններ մեծ ու փոքր", 1967-ին` "Սուրբ Յանուար օպերացիան" կինոնկարներում, նաեւ` բազմաթիվ ֆիլմ-ֆարսերում, ֆիլմ-վոդեւիլներում, արկածային ու երաժշտական կինոկատակերգություններում: "Խոշոր դերասան է նա, - Տոտոյի մասին ասել է ռեժիսոր Պազոլինին, - ճշտորոշ, կատարյալ դերասան: Աշխատել նրա հետ նույնն է, թե ջութակահարը նվագի Ստրադիվարիուսի ջութակով":
|
 |
ԲԵՍԹԵՐ ՔԻԹՈՆ
Անվանի ամերիկյան կինոկատակերգու: Իսկական անունը` Ջոզեֆ Ֆրենսիս: Ծնվել է 1896թ.: Երեք տարեկանից ծնողների հետ ելույթ է ունեցել "Երեք Քիթոն" էստրադային համարներով: Կինոյում դեբյուտը կայացել է 1917թ.: ԼԻնելով գերազանց ակրոբատ, նա տիրապետում էր արտակարգ հնարքների, ինչով էլ ավելի հմայք էր հաղորդում իր կոմիկական դերերին:
Նկարահանվել է նաեւ մեծն Չապլինի հետ` օսկարակիր "Բեմեզրի կրակները" ֆիլմում: Նրա դերերին բնորոշ էին ինտելեկտուալ հումորը, միջոցների թարմությունը, ինչպես նաեւ` պարզ, առաջին հայացքից ոչծիծաղելի իրավիճակներին նուրբ կոմիզմ հաղորդելու ունակությունը: 1959թ. ստացել "Օսկարի" հատուկ մրցանակ` կինեմատոգրաֆում իր ունեցած անփոխարինելի դերի համար: Մահացել է 1966-ին:
|
 |
ՄԱՔՍ ԼԻՆԴԵՐ
Ֆրանսիացի անվանի կինոկատակերգու: Իսկական անունը` Գաբրիել Մաքսիմիլիան Լենյել: Ծնվել է 1893թ.: Պատանի հասակից խաղացել է փարիզյան վարյետեներում, ավարտել է Բորդոյի կոնսերվատորիան:
Կինոյում նկարահանվել է դեռեւս 1905-ից: Նրա մասնակցությամբ հայտնի ֆիլմերից են "Երեք հրացանակիրները", "Դժբախտության յոթ տարիներ" եւ այլն: Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո հիմնականում նկարահանվել է Հոլիվուդում: Կարճ ժամանակում նրա ֆիլմերը դադարեցին հաջողություն ունենալ, ինչը Լինդերի ծանր հոգեկան ապրումների պատճառ դարձավ, ի վերջո հանգեցնելով ինքնասպանության. 1925թ. հերթական ծանր հոգեկան դեպրեսիայի ժամանակ նա վերջ տվեց իր բավական կարճ կյանքին:
|
 |
ԻԳՈՐ ԻԼՅԻՆՍԿԻ
Խորհրդային անվանի կատակերգու, ռեժիսոր: Ծնվել է 1901թ., Մոսկվայում: Խաղացել է բեմում 1918-ից, սկզբում Մեյերհոլդի անվան թատրոնում, այնուհետեւ` Մոսկվայի Փոքր թատրոնում եւ Գեղարվեստական-ակադեմիական թատրոնում (ԾղԸՁ): Կինոյում դեբյուտը կայացել է 1924թ.: Նկարահանվել է այնպիսի անվանի կինոկատակերգություններում, ինչպիսիք են` "Սուրբ Յորգենի տոնը", "Միլիոններով տիկնիկը", "Երեք միլիոնի դատավարությունը", "Վոլգա-Վոլգա", "Կառնավալային գիշեր", "Հուսարական բալլադ" : "Կառնավալային գիշեր" ֆիլմում իր կերտած անզուգական Օգուրցովի դերը նա շարունակեց 1969-ին իր իսկ նկարահանած "Հին ծանոթը" կինոկատակերգությունում:
|
 |
ԱՐԿԱԴԻ ՌԱՅԿԻՆ
ՍՍՀՄ ժողովրդական արտիստ, Սոցիալիստական աշխատանքի հերոս, ռուսական էստրադայի անզուգական աստղ` Արկադի Իսակի Ռայկին: Ծնվել է 1911թ. հոկտեմբերի 10-ին, Ռիգայում:
Ավարտել է Լենինգրադի թատերական տեխնիկումը: Աշխատել է Լենինգրադի էստրադայի եւ մանրապատումների թատրոնում որպես արտիստ, ապա` գեղարվեստական ղեկավար:
Ռայկինի թատրոնում բեմադրվել են շատ ու շատ կատակերգություններ` "Երկրի շուրջը 80 օրում", "Ծիծաղելը հանցանք չէ", "Տարվա եղանակները", "Սեր եւ երեք նարինջ", "Լուսացույց" եւ այլն: 1957-ից հանդես է եկել նաեւ արտասահմանում: 1988-ին հյուրախաղերով եղել է Երեւանում:
|
 |
ԼՈԻ ԴԸ ՖՅՈՒՆԵՍ
Ծնվել է 1914թ. հուլիսի 31-ին, Ֆրանսիայում: Մինչեւ 1941թ., երբ դը Ֆյունեսը որոշեց դերասան դառնալ` ընդունվելով հատուկ դասընթացներ, եղել է մորթեգործ, հաշվետար, դեկորատոր, հանդես է եկել կաբարեում, փոքր դերեր խաղացել թատրոնում, բայց այդ ամենը ոչ փող է բերել նրան, ոչ հաջողություն: Նա դեռ պետք է առանձին դրվագներով հանդես գար 75 ֆիլմում, մինչեւ որ գլխավոր դեր առաջարկեին կինոյում, ապա եւ` թատրոնում:
Կինեմատոգրաֆ Ֆյունեսը մուտք գործեց 1945թ. "Բարբիզոնյան գայթակղություն" ֆիլմով: Սակայն բախտը երկար ժամանակ անբարեհամբույր էր նրա նկատմամբ. նրան իրոք նկատեցին ու գնահատեցին 1954թ. "Հայրիկը, մայրիկը, աղախինը եւ ես" կինոնկարից հետո: Եվ այն տարիքում, երբ արդեն երկու չափահաս որդի ուներ, շարունակում էր համարվել "հույսեր ներշնչող", "շնորհալի երտասարդ":
Դադարելով սովորական անհաջողակ լինելուց կյանքում, նա գտավ իրեն` դառնալով ծիծաղաշարժ անհաջողակ մարդ էկրանին: Դա տեղի ունեցավ, երբ Ֆյունեսն արդեն 43 տարեկան էր եւ խաղաց "Բռնված չէ` գող չէ" ֆիլմում: Այսուհետ նա խաղում է կամ օրինազանց մարդու, կամ ոստիկանի դեր: Դերասանն իր առջեւ խնդիր է դնում` զվարճացնել, ծիծաղեցնել հանդիսատեսին` չդրդելով լուրջ խորհրդածությունների. "Ես զվարճություն եմ վաճառում առավոտվա իննից մինչեւ երեկոյան յոթը": Եվ դա նրան հաջողվում է:
Հենց հայտնվում էր էկրանին` ձեռքերը խելահեղորեն շարժելով ու դեմքը զավեշտալի ծամածռելով, հանդիսասրահում պայթում էր քրքիջը: Հանդիսատեսն արդեն անհամբերությամբ էր սպասում Ֆյունեսի յուրաքանչյուր նոր ֆիլմին. "Ամերիկացի գեղուհին", "Սատանան եւ տասը պատվիրանները", "Սան Տրոպեզի ժանդարմը", "Ֆանտոմաս", "Բերանբացը", "Մեծ զբոսանք", "Դաջվածը": Տաղանդավոր դերասանի մասնակցությամբ վերջին ֆիլմը` "Ժանդարմն ու ժանդարմուհիները" էկրան բարձրացավ 1982թ.:
|
 |
ԲՈՒՐՎԻԼ
Բուրվիլն այն գյուղի անունն է, ուր 1917թ. ծնվել է Անդրե Ռեմբուրը: Մինչեւ դերասան դառնալը, ինչի մասին երբեք էլ առանձնապես չի երազել, անցել է բազում փորձությունների ու դժվարությունների միջով: Քաղաք գալով` նախ ծառայության է անցել հացավաճառի մոտ, ում շնորհիվ նոտային գրագիտություն է սովորում, ինքնուրույն տիրապետում է շեփորին ու ակորդեոնին: Շուտով նրան ընդունում են նվագախումբ: Այնուհետեւ դառնում է ջրմուղագործ, կոշիկ մաքրող:
Հետո զորակոչվում է բանակ, զորացրվելուց հետո մասնակցում է մի շարք էստրադային մրցույթների, նույնիսկ դառնում դրանցից մեկի դափնեկիր: Եվ, վերջապես, 1941թ. կնքում է իր առաջին պայմանագիրը որպես էստրադային մենակատար: Բուրվիլը նախ էստրադա, ապա եւ էկրան բերեց անճարտար, հիմարավուն կերպարանքով ֆրանսիացի գյուղացուն, ում վրա կարելի է ծիծաղել, բայց ոչ ոք իրավունք չունի ծաղրելու նրան:
Կեղծանվան ընտրությունը պատահական չէր. արվեստում ապրած ողջ կյանքի ընթացքում այն դերասանին հիշեցրել է իր ծագման, իր արմատների մասին: 1947թ. նրան առաջարկվեց խաղալ գեղջուկ Լեոն Մենարի դերը "Այնքան էլ հիմար չէ" ֆիլմում, որը աղմկալի հաջողություն ունեցավ: Մենարի մասին շարքը շարունակվեց "Ձյան պես մաքուր", "Սիրտը ձեռքի վրա" ֆիլմերով: Վերջինում Բուրվիլը հնարավորություն ունեցավ դրսեւորելու կրկեսի դերասանի իր տաղանդը:
Բուրվիլը հայտնի է նաեւ իր սատիրական պերսոնաժներով "Մեծ գանձարկղ", "Աշխարհի ամբողջ ոսկին", "Ուժասպառ մարդը կամ քաղաքային կյանքի հաճույքներ", "Տարօրինակ ծխականը" ֆիլմերից: Հետագայում Բուրվիլին ավելի հաճախ առաջարկում են հանդես գալ լուրջ ֆիլմերում` "Փարիզի միջով", "Թշվառները","Նոել Ֆորտյունա", "Ծանրակշիռ ապացույցներ":
"Երեք հրացանակիրներ", "Սապատավորը", "Կապիտանը" ֆիլմերում Բուրվիլն անձնավորում է հիմարավում կամ խորամանկ ծառաների, բայց այդուհանդերձ չի հեռանում իր նկարագրից: Նրա հերոսը մնում է նորմանդացի նույն գյուղացին` բնական հնարամտությամբ ու ժողովրդական հումորով:
Անսահման տաղանդավոր Բուրվիլը եղավ ու մնում է ֆրանսիական կինոկատակերգության "տխուր ծաղրածուն":
|
 |
ԲԵՆՆԻ ՀԻԼ
Իսկական անունը Ալֆրեդ Հոդհորն Հիլ: Ծնվել է 1925թ. հունվարի 21-ին Սաութհենքթոնում, Անգլիա: Ազգությունը` անգլիացի: Կատակերգակ:
Բեննի Հիլի շոուն դիտում էին աշխարհի ավելի քան 60 երկրներում, բայց հատկապես սիրվել է ԱՄՆ-ում, երբ ամերիկյան հեռարձակող ընկերությունները գնեցին այն 1979-ին:
Հիլը, ով իր բեմական անունը վերցրել է Ջեք Բեննիից, հումորիստի իր կարիերան սկսել է Լոնդոնի երաժշտական սրահներում: Մինչ այդ 2-րդ համաշխարհայինի ժամանակ ծառայել է Բրիտանական բանակում եւ կռվել Ֆրանսիայում: Լինելով նախկին կրկեսային արտիստի որդի` թողնում է դպրոցը կաթնամթերք վաճառող աշխատելու համար: Հետո` 16 տարեկան հասակում թողնում է հարազատ Սաութհենքթոնը եւ մեկնում Լոնդոն:
1952-ին սկսում է BBC-ով զվարճալի հաղորդումներ վարել, եւ շուտով նրան հնարավորություն է տրվում ստեղծել իր սեփական շոուն: 1968-88թթ. ընկած ժամանակահատվածում Հիլը միայն 70 շոու է պատրաստում, սակայն դրանք միշտ էլ ամենաբարձր վարկանիշն ունեին հեռուստադիտողի շրջանում, նույնիսկ, երբ BBC-ին դադարեց այն հեռարձակել:
Նա մահացավ 1992-ի ապրիլի 20-ին, Լոնդոնում, հավանաբար սրտի անբավարարվածությունից:
|
 |
ՅՈՒՐԻ ՆԻԿՈՒԼԻՆ
Յուրի Վլադիմիրի Նիկուլինը ծնվել է1921թ. դեկտեմբերի 18-ին, Սմոլենսկի մարզում:
Կրկեսի արտիստ, ծաղրածու, ՍՍՀՄ ժողովրդական արտիստ: Ավարտել է Մոսկվայի կրկեսին կից ստուդիան: Աշխատել է Կարանդաշի ղեկավարած ծաղրածուների խմբում:
Հանրաճանաչ է դարձել նաեւ որպես կինոդերասան: Խաղացել է մի շարք կատակերգական կինոնկարներում` "Միանգամայն լուրջ", "Օպերացիա "Ի" եւ Շուրիկի արկածները", "Կովկասի գերուհին" եւ այլն:
Կատարել է նաեւ դրամատիկ դերեր ("Երբ ծառերը մեծ էին", "Ինձ մոտ, Մուխտա'ր", "Ծերունի ավազակները" եւ այլն):
|
 |
ԵՎԳԵՆԻ ԼԵՈՆՈՎ
Ռուս անվանի ու սիրված դերասան: Ծնվել է 1926թ. : Լինելով բացառիկ, ինքնատիպ տաղանդի տեր դերասան, հավասարապես հաջող էր մարմնավորում ինչպես էքսցենտրիկ, կատակերգական, այնպես էլ` դրամատիկ, անգամ ողբերգական երանգներով դերեր:
Մեծ հաջողությամբ խաղացել է թե` բեմում (Մոսկվայի Ստանիսլավսկու անվան, Մայակովսկու անվան, Լենկոմի թատրոններում), — թե` կինոյում: Կինոյում սկսել է խաղալ 1947-ից, սակայն համբավ ձեռք բերեց միայն 1965-ից` "Դոնյան պատմվածք" ֆիլմի էկրաններ բարձրանալուց հետո: Խաղացել է բազմաբնույթ դերեր այնպիսի ֆիլմերում, ինչպիսիք են "Բելոռուսական կայարան", "Պարգ—", "Շերտավոր երթուղի", "Ավագ որդին", "Երեսուներեք", "Հաջողության ջենթլմեններ", "Լեգենդ Թիլի մասին", "Աշնանային մարաթոն", "Սովորական հրաշք", "Հրեշը" — այլն:
|
 |
ԱՆԴՐԵՅ ՄԻՐՈՆՈՎ
Կինոյի թատրոնի եւ էստրադայի սիրված դերասան Անդրեյ Միրոնովի մասին պատմելիս հիշում են, որ "նա ծնվել ու մահացել է բեմի վրա": Իրոք, նրա մոր` անվանի դերասանուհի Մարիա Միրոնովայի երկունքի ցավերը բռնեցին բեմի վրա, եւ մի քանի ժամից, արդեն ծննդատանը, 1941թ. մարտի 8-ին ծնվեց հետագայում այդքան կանացի սրտեր գերած, մարդկանց այդքան առողջ ծիծաղ ու ժպիտներ պարգեւած Անդրեյ Միրոնովը:
Իսկ մահացավ նա 1987թ. Մոսկվայի Սատիրայի թատրոնի բեմի վրա, իր ամենասիրելի` մոլիերյան Սիրանո դըԲերժերակի դերը խաղալիս: Իր ամենասիրելի կինոռեժիսորներից մեկի` Հենրիկ Հովհաննիսյանի մասին պատմելիս, մի առիթով նա այն միտքն արտահայտեց, թե "Հենրիկի կարճ կյանքն արդյունք էր այն բանի, որ նա չափից ավելի զգայուն, էմոցիոնալ մարդ էր, եւ այդ պատճառով էլ ժամանակից շուտ նա ինքն իրեն "այրեց", "պարպեց" կյանքը շրջապատի համար, ասելիքը հասցնել կարողանալու նպատակով": Նմանատիպ ճակատագիր էլ բաժին հասավ հենց Անդրեյ Միրոնովին:
|
|
 |
|
|

|
|
|
|